السيد علي الحسيني الميلاني
294
جواهر الكلام في معرفة الإمامة والإمام (فارسى)
مىگويم : دليل ديگرى بر امامت امير مؤمنان على عليه السلام ، آيه « همانا تنها سرپرست و صاحب اختيار شما ، خدا ، پيامبر او و مؤمنانى است كه نماز را برپا مىدارند و در حال ركوع زكات مىدهند » مىباشد و استدلال به اين آيه بر مقدماتى متوقّف است : نخست اين كه لفظ « إنّما » بيانگر حصر است و دلايل عقلى و نقلى بر اين امر دلالت مىكند . اما دليل نقلى اجماع اهل لغت عرب بر آن است ، و دليل عقلى آن است كه پيش از تركيب دو كلمهء « إنّ » و « ما » ، لفظ « إنّ » براى اثبات است و « ما » براى نفى . پس از تركيب اين دو كلمه با هم معناى حصر استفاده مىشود . دوم اين كه واژهء « ولى » ، مفيد اولويت به تصرف است و دليل آن نقل و استعمال اهل لغت است ، چنان كه مىگويند : « سلطان بر كسى كه سرپرست ندارد ، اولى به تصرّف است » ؛ و همانطور كه گفته مىشود : « ولىِّ دم » و « ولى الميّت » و مانند قول رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله كه فرمود : « هر زنى كه بدون اذن ولىّ خود ازدواج كند ، نكاحش باطل است » . سوم اين كه منظور از « الذين آمنوا » ، برخى از مؤمنان هستند [ نه همهء آنها ] ، زيرا خداى تعالى آنها را به ويژگىِ مخصوص بعضى از ايشان توصيف كرده و [ دليل ديگر ] اين كه اگر منظور برخى از مؤمنان نباشد ، اتحاد ولى ( سرپرست ) با مولا عليه ( كسى كه مورد سرپرستى است ) لازم مىآيد و چون اين مقدمات فراهم گشت ، در نتيجه مراد از « الذين آمنوا » در اين آيه ، - جهت حصول اجماع بر اختصاص برخى از مؤمنان به على عليه السلام - على عليه السلام است . پس انصراف « الذين آمنوا » به غير امير مؤمنان مخالفت با اجماع است . دليل ديگر اين كه بر اساس اجماع ، مراد از « الذين آمنوا » يا تنها امير